Máy chà sàn có mùi khét nguy hiểm không? 7 cách xử lý

Trong một số trường hợp, máy chà sàn có mùi khét là tín hiệu cuối cùng trước khi mô tơ cháy cuộn dây. Tuy nhiên, cũng có những tình huống không gây nguy hiểm. Vậy, làm thế nào để phân biệt, xử lý kịp thời?

1. Máy chà sàn có mùi khét có nguy hiểm không?

Có thể rất nguy hiểm, cũng có thể không, tùy trường hợp. Để giữ an toàn, cách tốt nhất là nên ngắt điện ngay khi thấy mùi khét phát ra từ máy.

Máy chà sàn công nghiệp thường liên tục tiếp xúc với chất bẩn và ma sát mạnh với nền. Mô tơ làm việc ở tải mạnh, sinh ra nhiệt. Hơn nữa, thân máy thường xuyên tiếp xúc với nước, hóa chất.

Mùi khét thường báo hiệu lớp sơn cách điện, mỡ bôi trơn, vỏ nhựa bắt đầu quá nhiệt. Tình trạng này có thể dẫn đến rủi ro chập điện, điện giật, cháy nổ, hỏng dây chuyền, hại mặt sàn.

2. Nhận biết đúng dấu hiệu máy chà sàn khét do sự cố nghiêm trọng

Không phải mọi trường hợp máy chà sàn có mùi khét đều nguy hiểm. Cần nhận biết đúng từ sớm để hành động ngay, tránh hệ lụy không đáng có.

2.1. Phân biệt đúng trường hợp khét bình thường và bất thường

Điểm mấu chốt cần làm rõ là mùi đến từ đâu, nặng hay nhẹ, có kèm theo dấu hiệu khác không.

2.2. Làm rõ dấu hiệu máy chà sàn có mùi khét do lỗi lớn

Mùi khét đi kèm với nhóm dấu hiệu dưới đây cho biết máy chà sàn đang gặp lỗi lớn ở hệ thống điện, bộ truyền động hoặc mô tơ.

Dấu hiệu nhìn thấy được:

• Có khói bốc ra từ thân máy hoặc khe thông gió, công tắc điện. Đây là biểu hiện vật liệu bên trong đang cháy âm ỉ.
• Xuất hiện tia lửa/chớp sáng lớn, bắn mạnh ở cổ góp, giắc cắm, đầu dây
• Vỏ máy hoặc lớp nhựa quanh mô tơ ngả vàng/đen và biến dạng.

Bất thường về nhiệt độ: 

• Vỏ mô tơ nóng, khó chạm tay vào.
• Phích hoặc ổ cắm nóng.
• Quạt gió làm mát yếu, máy nóng dần.

Âm thanh, độ rung:

• Có tiếng rít, ù hoặc lạch cạch phát ra từ bên trong.
• Máy rung mạnh, mâm quay bị lệch.

Hiệu suất:

• Mâm chà quay chậm, mất lực.
• Máy chạy giật cục, tự ngắt giữa chừng.

2.3. Máy chà sàn có mùi khét cần làm gì ngay?

Phản xạ đúng lúc này là áp dụng nguyên tắc 6 bước sau:

• Bước 1: Dừng máy, ngắt điện.
• Bước 2: Đưa thiết bị ra nơi thông thoáng, cách xa vật liệu dễ cháy như hóa chất, thùng carton, vải, giấy.
• Bước 3: Để mô tơ và các điểm tiếp xúc hạ nhiệt trong 30 - 60 phút.
• Bước 4: Quan sát, phát hiện lỗi.
• Bước 5: Xử lý lỗi đơn giản.
• Bước 6: Gọi kỹ thuật, trung tâm bảo hành nếu tình huống nghiêm trọng, không tự khắc phục được. 

3. 7 nguyên nhân khiến máy chà sàn có mùi khét và giải pháp xử lý

Những trường hợp máy chà sàn bị khét cần xử lý thường do 7 nguyên nhân sau. Cùng tìm hiểu phương án khắc phục tối ưu nhất.

3.1. Mô tơ quá tải

Máy chà sàn đã chạy nhiều giờ liền hoặc phải xử lý nhiều mảng bẩn cứng đầu. Pad, bàn chải két bẩn, bị khô. Điều này khiến mô tơ quá tải, máy nóng lên và bị ì, phát sinh mùi nóng như vecni.

Cách xử lý: 

• Nếu cuộn dây có mùi, mô tơ yếu rõ rệt, không chạy nổi, cần quấn lại hoặc thay mô tơ mới.
• Với lỗi này, nếu chưa có nhiều kiến thức kỹ thuật, tốt nhất nên gọi thợ chuyên nghiệp.

3.2. Bạc đạn mòn, khô mỡ

Bên trong bạc đạn là các viên bi hoặc con lăn giữa 2 vòng thép. Chi tiết này được bôi trơn bằng lớp mỡ mỏng. 

Khi lớp mỡ mất tác dụng, các viên bi sẽ cọ trực tiếp vào nhau. Ma sát và nhiệt ở trục quay tăng. Mỡ còn sót lại bị nung nóng, cháy và đổi màu, bốc mùi khét.

Cách xử lý: 

• Quay tay mâm hoặc trục để xem máy có nặng, sượng hoặc rít không.
• Lắc nhẹ trục để kiểm tra độ rơ.
• Vệ sinh sạch ô đỡ, trục, sau đó tra mỡ chuyên dụng đúng định mức.
• Thay bạc đạn mới đúng mã, loại, kích thước nếu cần. 

3.3. Chổi than mòn, đánh lửa

Chổi than là “cầu nối điện” trong nhiều máy chà sàn. Linh kiện này mòn dần theo thời gian. 

Khi chổi than ngắn, lực ép lò xo yếu đi, khả năng tiếp xúc với cổ góp giảm. Dòng điện bị chập chờn, ngắt quãng, sinh ra tia lửa ở giữa. Bản thân tia lửa tạo ra mùi ozone, hòa với mùi than, vật liệu cháy, tạo thành mùi khét.

Cách xử lý:

• Tháo chổi, đo chiều dài so với mức giới hạn của hãng.
• Quan sát chổi có nứt, vỡ, cháy dây tết không.
• Kiểm tra cổ góp có cháy đen, xước rãnh, bám muội than dày không.
• Thay chổi mới, đúng loại nếu không còn sử dụng được.

3.4. Lỗi chập điện dây nguồn, giắc cắm

Khi kết nối máy chà sàn với nguồn điện, dòng điện sẽ đi qua dây nguồn, giắc cắm. Nếu giắc tiếp xúc kém, dây quá nhỏ, điện trở tại chỗ tăng lên rất nhanh. Lớp vỏ nhựa bên ngoài bị nung nóng, mềm, chảy, dẫn đến mùi khét.

Cách xử lý: 

• Kiểm tra dọc từng đoạn dây nguồn, tìm chỗ dập, nứt, đổi màu. 
• Quan sát kỹ từ chân, thân phích cắm đến vị trí dây nối với phích cắm.
• Thay thế toàn bộ phần dây, phích cắm bị cháy, nứt, lộ lõi bằng loại đạt chuẩn. Không nối tạm bằng băng keo.

3.5. Bụi bít kín khe tản nhiệt

Khe tản nhiệt bị bít kín đồng nghĩa với luồng gió hỗ trợ thải nhiệt liên tục cho mô tơ máy chà sàn bị chặn đứng. Nhiệt lượng sinh ra không được giải phóng. Máy nóng lên và khét, nhưng mùi có thể giảm khi ngừng hoạt động.

Cách xử lý:

• Kiểm tra cửa hút và thoát gió, lưới chắn, khe thông gió quanh mô tơ, thân máy.
• Dùng chổi mềm, bàn chải khô quét sạch tất cả xơ vải, bụi lớn.
• Gom bụi tơi bằng máy hút bụi. Với bụi đóng cặn, nên lau bằng khăn hơi ẩm.
• Nếu bụi nằm sâu bên trong, dùng máy nén khí để thổi qua khe gió, đẩy bụi ra.

3.6. Dùng sai pad/bàn chải

Là bộ phận tiếp xúc trực tiếp với sàn, pad và bàn chải không chỉ nhận lực từ máy mà còn truyền ngược lực cản từ sàn lên mâm, trục, mô tơ.

Việc chọn sai phụ kiện máy chà sàn này dẫn tới ma sát tăng quá mức, lực cản lớn. Mô tơ phải tăng tải để duy trì tốc độ quay, do đó bị nóng, quá tải. 

Bản thân pad/bàn chải cũng nóng lên. Vật liệu mài sàn (sợi nylon, polyester) bị nung nóng cũng tạo ra mùi như nhựa, cao su cháy.

Cách xử lý:

• Với lỗi này, phương án tốt nhất là đổi loại pad/bàn chải tương thích nhất với máy chà sàn. 
• Cung cấp đủ nước, dung dịch tẩy rửa để hỗ trợ quá trình vệ sinh. 

3.7. Kẹt dị vật ở mâm gai, bàn chải

Mâm gai và bàn chải được thiết kế để quay ở tốc độ ổn định. Khi có vật lạ kẹt, quấn vào mâm hoặc trục sẽ sinh ra lực cản. Mâm quay chậm, ì và không đều. Mô tơ phải tăng tải để thắng lực cản.

Mặt khác, ma sát tại vị trí kẹt cũng sinh ra nhiệt. Vật liệu của mâm gai, bàn chải (nhựa, vải, sợi xốp) bị nóng, cháy khét.

Cách xử lý:

• Lật ngược máy, kê đầu máy chắc chắn để tiếp cận mâm gai an toàn.
• Dùng kéo, dao nhỏ cắt, gỡ dị vật quấn quanh mâm. 
• Với keo, nhựa, kẹo cao su, có thể làm lạnh để loại bỏ dễ dàng hơn, tránh xước.

4. Kinh nghiệm sử dụng, bảo dưỡng máy chà sàn hạn chế mùi khét

Có thể thấy, phần lớn mùi khét không đến từ lỗi sản xuất mà từ cách dùng, bảo dưỡng. Để giảm tình trạng này, bạn nên xây dựng những thói quen sau:

• Đọc kỹ HDSD và vận hành đúng công suất, thời gian cho phép. Chọn nguồn điện, phụ kiện máy chà sàn tương thích với từng dòng máy.
• Dựa trên diện tích, loại sàn, cường độ làm việc để chọn máy chà sàn.
• Luôn khảo sát, dọn sạch dây, giẻ, đinh vít, mảnh vụn trước khi chà.
• Kiểm tra nhanh dây nguồn, ổ cắm, mâm chà, khe tản nhiệt, tay cầm trước khi bắt đầu làm việc.
• Bổ sung đủ nước, hóa chất cho máy chà sàn. 

5. Câu hỏi thường gặp về máy chà sàn có mùi khét

Khi thấy mùi khét quanh máy chà sàn, người dùng đặt ra nhiều nghi vấn. Trong đó, những vấn đề sau rất đáng quan tâm:

1. Máy chà sàn có mùi khét nhưng vẫn chạy có nên tiếp tục sử dụng? 

Không. Dù bản chất sự cố nghiêm trọng hay không, bạn vẫn nên dừng máy lập tức. Bởi vì nếu là vấn đề nguy hiểm (cháy cổ góp, chập điện), lỗi sẽ lan rộng và nặng nếu tiếp tục dùng. 

2. Khi máy chà sàn bị khét có nên tự tháo motor kiểm tra không? 

Không nên, trừ khi bạn có chuyên môn và dụng cụ phù hợp. Mô tơ là trung tâm năng lượng của máy, có nhiều chi tiết (cuộn dây, rotor, tụ điện, mạch) quan trọng. Nếu không vững chuyên môn, bạn có thể làm hỏng và làm phát sinh rủi ro.

3. Máy chà sàn mới mua có mùi khét có sao không? 

Thường không đáng lo nếu mùi nhẹ và giảm dần. Mùi khét này thường do sơn, nhựa, lớp phủ trên linh kiện bị làm nóng lần đầu.

Máy chà sàn có mùi khét nguy hiểm không, câu trả lời là tùy trường hợp. Tuy nhiên, bạn không nên chủ quan, hãy xử lý đúng hướng dẫn. Theo dõi DQC-TECH ngay để biết thêm nhiều mẹo hay khi sử dụng máy chà sàn.